HÀ NỘI — Hệ sinh thái bán dẫn của Việt Nam hiện có khoảng 60 công ty thiết kế chip và gần 7.000 kỹ sư, theo Bộ Khoa học và Công nghệ (MOST). Trong bối cảnh chính phủ đang đẩy nhanh việc hoàn thiện chiến lược quốc gia và khung pháp lý liên quan đến lĩnh vực này vào năm 2026, con số này phản ánh bước chuyển dịch từ nghiên cứu lý thuyết sang phát triển năng lực thực tiễn cho ngành công nghiệp phụ trợ.

Để đáp ứng nhu cầu nhân lực cho thiết kế vi mạch và tích hợp hệ thống, mạng lưới đào tạo của Việt Nam hiện có 166 trường đại học và viện nghiên cứu đang triển khai các chương trình chuyên sâu. Đây là nền tảng quan trọng giúp giảm dần sự phụ thuộc vào nguồn kỹ sư nước ngoài, đồng thời tạo điều kiện để các doanh nghiệp trong nước tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu.

Các chuyên gia trong ngành khuyến nghị Việt Nam nên tập trung phát triển các phân khúc công nghệ có tính ứng dụng cao và lợi thế cạnh tranh rõ rệt, như chip cho thiết bị biên (Edge AI), Internet vạn vật (IoT) và công nghệ chiplet. Thay vì chạy đua theo các nút tiến trình (node) tiên tiến nhất vốn đòi hỏi vốn đầu tư khổng lồ và hạ tầng phức tạp, việc định vị vào các giải pháp tối ưu về hiệu năng và chi phí sẽ giúp doanh nghiệp Việt nhanh chóng thâm nhập thị trường ngách.

Song song với việc mở rộng nhân lực, Bộ Khoa học và Công nghệ đang rà soát, bổ sung các văn bản quy phạm pháp luật liên quan đến sở hữu trí tuệ, chuyển giao công nghệ và ưu đãi đầu tư cho lĩnh vực bán dẫn. Khung chiến lược quốc gia dự kiến được củng cố mạnh mẽ trong năm 2026, nhằm tạo hành lang pháp lý minh bạch, thu hút vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) chất lượng cao và thúc đẩy hợp tác công tư trong nghiên cứu phát triển.

Sự hình thành hệ sinh thái bán đồng bộ từ đào tạo, thiết kế đến chuẩn bị khung pháp lý cho thấy định hướng dài hạn của Việt Nam trong việc chuyển dịch từ gia công lắp ráp sang các khâu có giá trị gia tăng cao trong chuỗi cung ứng vi mạch. Việc duy trì tính ổn định của chính sách và kết nối chặt chẽ với các trung tâm công nghệ khu vực sẽ là yếu tố then chốt quyết định tốc độ hội nhập của ngành bán dẫn Việt Nam trong những năm tới.

Nguồn: Design & Reuse / MOST July 2 2026